اخبار باشگاه اقتصاددانان روزنامه شماره ۶۵۴۹

قراردادهای آتی نفت می‌گویند قیمت تا سال ۲۰۲۷ فقط ۱۷درصد بالا می‌رود، اما واقعیت میدان فرق می‌کند. روزانه نزدیک به ۱۵‌میلیون بشکه نفت در تنگه هرمز حبس می‌شود و ذخایر جهانی ظرف ۲ ماه ۶درصد کاهش یافته است. حتی اگر آتش‌بس دائم امروز برقرار شود، تخلیه صف نفتکش‌ها و راه‌اندازی مجدد چاه‌ها ماه‌ها طول می‌کشد. در سطح کلان‌تر، جنگ، قانون «قیمت واحد» را از بین برده است؛ بشکه‌های تقریبا یکسان نفت از ۹۷ تا ۱۴۷دلار فروش می‌رود. معامله‌گران از این شکاف‌ها سالانه ۱۴۰‌میلیارد دلار آربیتراژ کرده و سود می‌برند، اما مصرف‌کنندگان و کسب‌وکارها هزینه آن را می‌پردازند.

پاسخ ممکن است به میزان فشار اقتصادی‌ای بستگی داشته باشد که هر طرف می‌تواند تحمل کند. حال و هوایی از آشناپنداری (دژاوو) در میان بود. زمانی که به سرعت در حال سپری شدن بود، تهدید به جنگی فاجعه‌بار، تلاشی دیپلماتیک در پشت صحنه و سپس، در آخرین لحظه، یک مهلت دوباره.

تقریبا ۱۵‌میلیون بشکه در روز از عرضه نفت، یعنی ۱۵ درصد از تقاضای جهانی، در تنگه هرمز محبوس شده است. همچنین می‌توانید این عدد را معادل کل مقدار نفتی در نظر بگیرید که برای پر کردن شکاف این اختلال از ذخایر جهانی برداشت شده است: بر اساس برآورد گروه گلدمن ساکس، تاکنون تقریبا ۵۰۰‌میلیون بشکه. با سرعت فعلی، این رقم می‌تواند تا ماه ژوئن، شاید حتی تا تعطیلات روز یادبود (Memorial Day)، به یک‌میلیارد بشکه برسد.

در تنگه هرمز، نفتکش‌ها به همراه آنچه از نظم تحت رهبری آمریکا پس از ۱۹۴۵ باقی مانده، در آتش می‌سوزند. در همین حال، پیش‌بینی پایه جدید صندوق بین‌المللی پول برای رشد جهانی در سال جاری دقیقا مشابه شش ماه پیش است و قیمت سهام افزایش یافته است. تضاد میان یک نظم جهانی شعله‌ور و یک اقتصاد جهانی در حالت خودکار، خیره‌کننده است. برخی استدلال می‌کنند که بحران‌های ژئوپلیتیک تنها تاثیرات اقتصادی گذرا دارند اما اگر دقیق‌تر نگاه کنید، تغییراتی عجیب و عمیق در جریان است.

اگر تنگه هرمز فردا به‌طور جادویی بازگشایی می‌شد، تولید نفت خلیج‌فارس با چه سرعتی می‌توانست به وضعیت عادی بازگردد؟ طبق اظهارات گلدمن ساکس، نسبتا سریع. اما هرچه این تنگه مدت بیشتری بسته بماند، مشکلات وخیم‌تر خواهند شد.